Nguyên nhân, dấu hiệu và cách chữa bệnh trĩ ngoại

Bệnh trĩ không chỉ đơn thuần là bệnh của tĩnh mạch mà là bệnh của 1 hệ thống mạch máu từ tiểu động mạch, tĩnh mạch, thông nối động tĩnh mạch đến cơ trơn và mô liên kết được lót bởi lớp biểu mô bình thường của ống hậu môn. Đám rối tĩnh mạch nằm ở lớp dưới niêm được nâng đỡ bởi cấu trúc mô sợi đàn hồi. Tình trạng gia tăng áp lực thường xuyên như rặn đi cầu, kèm ứ máu liên tục sẽ dẫn đến phình giãn và tạo các búi trĩ vào trong lòng ống hậu môn. Đồng thời càng lớn tuổi, các cấu trúc mô liên kết nâng đỡ ngày càng bị suy yếu, các búi trĩ tụt dần ra khỏi lỗ hậu môn dẫn đến trĩ nội sa. Trĩ chủ yếu có 2 loại, bao gồm trĩ nội (internal hemorrhoids) và trĩ ngoại (external hemorrhoids).

Trong đó, bệnh trĩ ngoại là căn bệnh phổ biến vùng hậu môn – trực tràng, nếu không được chữa trị kịp thời sẽ khiến bệnh nhân đối mặt với nguy cơ ung thư hậu môn – trực tràng, đe dọa đến tính mạng người bệnh.  Nó hình thành ở các tĩnh mạch xung quanh hậu môn. Trĩ ngoại thường gây ra ngứa, sưng, đau rát do máu bị ứ lại ở bên trong búi trĩ và tạo thành những cục máu đông. Trĩ ngoại không chia cấp độ mà phân biệt độ nặng nhẹ phụ thuộc vào kích thước búi trĩ.

Nguyên nhân bệnh trĩ ngoại

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến bệnh trĩ ngoại và bệnh trĩ ngoại diễn ra cả với đàn ông và phụ nữ. Dưới đây là một số nguyên nhân dẫn đến bệnh trĩ ngoại mà bạn có thể tham khảo.

Ăn uống không hợp lý 

Những thói quen ăn uống không lành mạnh của con người sẽ khiến cho hệ tiêu hóa kém phát triển từ đó gây ra nhiều rắc rối và phiền toái đối với người bị bệnh. Đây là nguyên nhân chính dẫn đến trĩ ngoại mà nhiều người không để ý :

  • Dùng đồ ăn có nhiều chất đạm, protein mà ít có chất xơ gây nên hệ tiêu hóa kém phát triển và làm khó khăn trong quá trình đại tiện.
  • Dùng quá nhiều thực phẩm cay nóng, nhiều dầu mỡ.
  • Thường xuyên sử dụng các chất kích thích không chỉ dẫn đến trĩ mà còn gây ảnh hưởng đến sức khỏe người dùng.
  • Uống ít nước.

Thói quen vận động 

Các đối tượng như nhân viên văn phòng, người làm trong xí nghiệp, nhà máy rất dễ mắc bệnh này. Do đặc thù công việc của họ thường xuyên phải ngồi nhiều trong thời gian dài gây nên chèn ép hậu môn, ảnh hưởng trực tiếp nên trực tràng và sau đó mắc trĩ ngoại.

Do vậy những nhóm người này nên chú ý đến việc vận động, đi lại sau 1-2 giờ làm việc để tránh gây ra các hậu quả khó lường nhất. Bạn chỉ cần thỉnh thoảng đi lại như đi photo văn bản, đi lấy nước đi vệ sinh cũng là hình thức hoạt động để tránh bị trĩ.

Đại tiện không đúng cách 

Bạn hay nhịn đi đại tiện hoặc ngồi quá lâu trong nhà vệ sinh có thể làm cho bệnh trĩ ngoại phát triển nặng hơn. Ngoài ra khi đi đại tiện bạn dùng nước quá nặng mùi hoặc vệ sinh không sạch sẽ cũng là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến tình trạng trên.

Vì vậy nếu bạn đang bị trĩ cần chú ý hơn về vấn đề này và cần vệ sinh sạch sẽ cũng như đúng cách khi vệ sinh xong. Bạn có thể chuẩn bị cho mình một khăn ướt sạch hoặc dùng giấy vệ sinh lau nhẹ nhàng sau khi đi đại tiện.

Phụ nữ mang thai và sau khi sinh 

Đối với phụ nữ mang thai thì thai nhi sẽ gây áp lực lên trực tràng trong khoảng thời gian dài khiến tĩnh mạch bị giãn nở và gây nên bệnh trĩ ngoại.

Ngoài ra sau sau khi sinh con phụ nữ thường lười di chuyển, thường không có nhu cầu đi đại tiện trong nhiều ngày, quá trình đi đại tiện gặp nhiều khó khăn hơn. Điều này cũng là nguyên nhân chủ yếu gây ra bệnh trĩ ngoại đối với nhiều phụ nữ mang thai và sau sinh.

– Một số người mắc bệnh toàn thân như rối loạn tiêu hóa, bệnh hô hấp (hen phế quản, viêm phế quản, giãn phế quản),…. Theo đông y, các bệnh này đều gây khí yếu và dẫn tới bệnh trĩ.

Dấu hiệu bệnh trĩ ngoại

Bệnh trĩ ngoại có những dấu hiệu và triệu chứng sau đây, người bệnh nên nắm rõ để phát hiện ra bệnh kịp thời, từ đó có cách điều trị phù hợp. Dấu hiệu, triệu chứng trĩ ngoại được chia ra làm 4 giai đoạn.

Giai đoạn 1

Ở giai đoạn đầu các búi trĩ thò ra khỏi hậu môn nhưng không nằm thường trực ở hậu môn mà chỉ khi bệnh nhân đi đại tiện hay cơ thể mệt mỏi sẽ khiến búi trĩ thò ra ngoài.

Ngoài ra, bệnh nhân còn cảm thấy ngứa ngày và khó chịu và ẩm ướt. Thường xuyên chảy máu khi đi đại tiện nhưng lượng máu không nhiều nên khiến cho người bệnh khó có thể phát hiện kịp thời.

Ở giai đoạn đầu này nếu người nào phát hiện được sớm và điều trị một cách đúng đắn có thể chữa trị dứt điểm được tình trạng bệnh và việc chữa trị vô cùng đơn giản.

Giai đoạn 2

Búi trĩ lúc này phát triển lớn hơn, hình dạng ngoằn ngoèo nằm ngoài hậu môn. Mỗi khi đi vệ sinh, bệnh nhân sẽ có cảm giác rất đau đớn, khó chịu. Ngoài ra, chảy máu hậu môn là hiện tượng thường trực khi đi vệ sinh, ban đầu có thể máu chảy ra ít, nhưng sau đó lượng máu khá nhiều, thấm vào giấy vệ sinh.

Giai đoạn 3

Tĩnh mạch trĩ phát triển mạnh mẽ, búi trĩ trở nên lớn hơn nhiều so với 2 giai đoạn trước. Nếu không may bạn mặc quần quá chật sẽ khiến cho các búi trĩ cọ vào quần làm đau rát và chảy máu.

Ở giai đoạn này người bệnh dễ rơi vào trạng thái lo lắng bồn chồn khi đi đại tiện thậm chí có người sợ hãi khi muốn đi vệ sinh. Lúc này máu có thể chảy nhiều hơn làm người bệnh thiếu máu hay mệt mỏi chóng mặt.

Giai đoạn  4

Đây là mức độ cuối cùng và cũng là mức độ nặng nhất của bệnh trĩ ngoại. Búi trĩ phát triển to, bị viêm nhiễm, có dấu hiệu hoại tử làm cho người bệnh bị đau rát và ngứa ngáy dữ dội.

Bác sỹ khuyên người bệnh, khi phát hiện ra mình bị bệnh trĩ ngoại, bệnh nhân nên nhanh chóng đến các cơ sở y tế chuyên khoa thăm khám, chẩn đoán chính xác mức độ bệnh để có phương pháp điều trị hiệu quả.

Cách chữa bệnh trĩ ngoại

Thay đổi chế độ sinh hoạt

Giống như các trường hợp trĩ nội, người trĩ ngoại cần thay đổi chế độ ăn uống, sinh hoạt, đi vệ sinh. Thường xuyên ngồi ngâm hậu môn trong nước ấm, lau rửa hậu môn trước khi đi ngủ và sau khi đi vệ sinh bằng nước sạch, bông ẩm.

Điều trị bệnh trĩ ngoại bằng phương pháp đông y 

Để chữa bệnh trĩ ngoại bằng đông y cần dựa theo mức độ và tình trạng bệnh để tìm ra các phương thuốc khác nhau để điều trị hiệu quả hơn.

  • Thuốc uống : Điều trị bệnh trĩ ngoại bằng phương pháp này cần có hoàng liên, hoàng bá, xích thược, trạch tả mỗi vị 12g, đào nhân, đương quy, đại hoàng mỗi vị 8g, sinh địa 16g mỗi ngày sắc uống một thang
  • Thuốc rửa : Đông y chữa bệnh trĩ ngoại dùng cam thảo và xà sàng tử mỗi vị 40g tán thành bột và trộn đều lại với nhau chia ra làm 3 lần uống mỗi ngày, mỗi lần uống 9g. Kết hợp thêm việc nấu nước xà sàng tử để xông và rửa giúp bệnh trĩ được giảm nhanh chóng.

Chữa trị bệnh trĩ ngoại bằng đông y với những trường hợp người cao tuổi, bệnh trĩ phát triển nặng, thường chảy máu nên sử dụng phương pháp này.

Điều trị bệnh trĩ ngoại bằng phương pháp nam y 

Thuốc nam trị bệnh trĩ ngoại từ loại rau diếp cá đã giúp không ít người thoát được những cơn đau do bệnh trĩ gây ra. Rau diếp cá là một loại cây mà bạn có thể ăn sống như những loại rau sống khác.

Chúng có nhiều công dụng cho sức khỏe như kháng khuẩn, chống viêm, tiêu diệt các ký sinh trùng trong hệ tiêu hóa. Ngoài ra, việc sử dụng rau diếp cá làm bài thuốc nam chữa trị bệnh trĩ ngoại cũng hiệu quả không kém.

Có thể dùng rau diếp cá trong bữa ăn hằng ngày rất hiệu quả để chữa trị bệnh trĩ. Trước khi ăn nhớ rửa sạch bằng nước muối và sử dụng trong bữa ăn hằng ngày. Ngoài ra ta có thể sử dụng rau diếp cá để xông trực tiếp đối với các dấu hiệu sưng phồng, đau rát hậu môn do bệnh trĩ ngoại gây ra.

Bài thuốc này ta có thể chữa trị tại nhà và thường có hiệu quả nhất trong giai đoạn đầu của bệnh. Ưu điểm của bài thuốc này là đơn giản và tìm đâu cũng có.  Hơn nữa các cách chữa bệnh trĩ này có hiệu quả không chỉ với bệnh trĩ mà còn giúp cho nhiều loại bệnh trong cơ thể bởi cơ chế của thuốc là tác động từ bên trong.

Phẫu thuật ngoại khoa

Có chỉ định điều trị thủ thuật và phẫu thuật khi có biến chứng nhiễm trùng, lở loét hay tắc mạch tạo thành những cục máu đông nằm trong các búi trĩ hoặc búi trĩ có kích thước quá lớn mà các biện pháp nội khoa không mang lại hiệu quả.

Bệnh trĩ